Fęrsluflokkur: Menntun og skóli

Barnavernd į erfišum tķmum

barnavernd Žegar žrengir aš efnahag žjóšarinnar er įstęša til žess aš huga betur en nokkru sinni aš velferš barna. Opinberar tölur sżna mikla fjölgun barnaverndarmįla į fyrstu mįnušum žessa įrs, einkanlega ķ Reykjavķk žar sem tilkynningar til barnaverndarstofu borgarinnar voru 40% fleiri en į sama tķma įriš įšur. Vera kann aš žessi aukning beri vott um vaxandi vitund almennings um barnaverndarmįl. Engu aš sķšur er full įstęša til aš taka žetta alvarlega sem vķsbendingu um versnandi hag barna og fjölskyldna žeirra.

Börn eru saklaus og varnarlaus. Žau eru framtķš žjóšarinnar og aš žeim veršum viš aš hlśa, ekki sķst žegar illa įrar.

Ég tók mįliš upp viš félags- og tryggingamįlarįšherra ķ fyrirspurnartķma ķ žinginu ķ morgun. Umręšuna ķ heild sinni mį sjį hér

 -----------

PS: Mešfylgjandi mynd tók ég af vef mbl.is - hśn var žar merkt Įsdķsi.


Kjör nįmsmanna

Austurvöllur LĶN er oršiš algjört grķn nefnist  athyglisverš grein eftir Dagnżju Ósk Aradóttur laganema og fv formann Stśdentarįšs HĶ. Žar rekur hśn fyrir lesendum kjör nįmsmanna sem žurfa aš reiša sig į framfęrslulįn LĶN. Fram kemur aš nįmslįn einstaklings ķ eigin eša leiguhśsnęši eru 100.600 krónur į mįnuši. Tekjuskeršingin er sķšan 10% žannig aš nįmsmašur sem er meš 800.000 krónur ķ tekjur į sķšasta įri (t.d. 200.000 krónur į mįnuši ķ heildartekjur fyrir fjögurra mįnaša sumarvinnu) fęr 91.711 krónur į mįnuši žį nķu mįnuši sem hann stundar nįmiš hér heima. Žį į hann eftir aš greiša hśsaleigu - sem varla getur veriš mikiš minni en 40-50 žśsund į mįnuši - sem žżšir aš hann hefur kannski 10-12 žśs krónur milli handa ķ viku hverri. Žaš er varla fyrir mat.

Dagnż ręšir ekki um kjör erlendra nįmsmanna, svo mig langar til žess aš vķkja nokkrum oršum aš žvķ efni.

Nįmsmenn erlendis fį greidda 9 mįnaša framfęrslu į skólaįri, og gildir žį einu žó aš skólaįriš sé ķ reynd 10 mįnušir vķša, eins og t.d. ķ Danmörku. Mįnašarleg śtborgun til nemanda sem bżr einn ķ ķbśš ętti aš vera 7200 dkr į mįnuši en er ķ reynd 6400 dkr žar sem skólaįriš er 10 mįnušir.  Lįnin eru greidd eftir į žannig aš nemendur eru alltaf meš yfirdrįtt ķ banka. Vextirnir af yfirdręttinum fylgja stżrivöxtum og hafa žvķ fariš ķ 19%. Mešalhśsaleiga fyrir stśdenta ķ Danmörku er 3500 - 4000 dkr į mįnuši, žannig aš žį sér hver mašur aš ekki er mikiš eftir.

Nįmsmenn erlendis reiša sig algjörlega į framfęrsluna frį LĶN. Žeir hafa ekki stušningsnet fjölskyldunnar (geta t.d. ekki skroppiš ķ mat til foreldra) auki žess sem atvinnumöguleikar žeirra eru skertir viš nśverandi ašstęšur. 

Žaš er žvķ ekki mjög freistandi fyrir ungt fólk aš setjast į skólabekk um žessar mundir. Žaš krefst ódrepandi įhuga, stašfestu og seiglu.

Loks er umhugsunarefni aš atvinnuleysisbętur į Ķslandi eru nįlęgt 150 žśs kr į mįnuši, eša um žrišjungi hęrri en nįmslįnin. 

Žetta žarf aš athuga betur.


Mįlžófiš sigraši - lżšręšiš tapaši

althingishusid_01 Meš mįlžófi og fundatęknilegum bolabrögšum hefur Sjįlfstęšismönnum tekist aš żta stjórnlagažinginu śt af boršinu. Mįlinu sem vakti vonarneistann meš žjóšinni um aš nś vęri hęgt aš byrja eitthvaš frį grunni: Semja nżjar leikreglur, veita fólkinu vald til žess aš koma aš samningu nżrrar stjórnarskrįr - virkja lżšręšiš ķ reynd. Jį, mįlinu sem var til vitnis um žaš - aš žvķ er virtist - aš stjórnvöld, žar į mešal Alžingi, hefšu séš aš sér; aš žau vildu raunverulega sįtt viš žjóš sķna, fyrirgefningu og nżtt upphaf.

Žaš var aušvitaš allt of gott til aš geta veriš satt. Og aušvitaš var žaš Sjįlfstęšisflokkurinn sem žumbašist og rótašist um eins og naut ķ flagi til aš stöšva mįliš. Til žess žurftu žeir aš skrumskęla leikreglur lżšręšisins og mįlfrelsiš sem žvķ fylgir; halda uppi mįlžófi og tefja störf žingsins. 

Žaš var žeim lķkt.


mbl.is Stjórnarskrįin įfram į dagskrį
Tilkynna um óvišeigandi tengingu viš frétt

Rķfandi gangur!

Holastoll Žaš veitti mér įkvešna vongleši - į ferš minni um Skagafjörš ķ dag - aš finna bjartsżni og framkvęmdahug heimamanna. Jį, mitt ķ öllu krepputalinu sem dynur į okkur dag eftir dag, lķta Skagfiršingar vondjarfir fram į veg. 

Į Saušįrkróki eru öflug atvinnufyrirtęki. Eftirtektarvert er aš sjį hvernig Kaupfélag Skagfiršinga nżtir afl sitt til žess aš styšja viš nżsköpun og byggja upp atvinnulķfiš į stašnum. Žaš į og rekur fiskvinnslu, vélaverkstęši, verslun og fleira - er sannkallašur mįttarstólpi ķ héraši.

Ķ Verinu - sem er nżsköpunar- og frumkvöšlasetur - eru stundašar rannsóknir ķ lķftękni, fiskeldi og sjįvarlķffręši į vegum Hįskólans į Hólum og Matķs. Žar er hugur ķ mönnum og žeir eru aš tala um stękkun hśsnęšisins.

Ķ fjölbrautaskólann er lķka veriš aš tala um stękkun hśsnęšis žar sem verknįmiš er aš sprengja allt utan af sér. Į öšrum staš ķ bęnum, ķ fyrirtękinu Ķslenskt sjįvarlešur hf.,  er veriš aš framleiša og žróa vörur śr fiskroši og lambskinni og gengur vel. 

Skagfiršingar standa nś ķ hafnarframkvęmdum. Feršažjónusta er žar vaxandi atvinnugrein ķ Skagafirši, sömuleišis hestamennskan. Er žaš ekki sķst aš žakka Hįskólanum į Hólum žar sem starfręktar eru feršamįladeild og hestafręšideild auk fiskeldis- og fiskalķffręšideildar.  Žar var lķka gaman aš koma og sjį gróskuna ķ skólastarfinu (vel hirt hross ķ hundraša tali og nemendur einbeitta viš nįm og störf). 

Ég notaši tękifęriš og heimsótti lķka Hvammstanga, Blönduós og Skagaströnd. Žaš var gaman aš koma į žessa staši. Į Skagaströnd eru lķka żmsir sprotar aš vaxa. Žar er sjįvarlķftęknisetriš BioPol, og fyrirtękiš Sero žar sem unniš er meš fiskprótein. Žar er lķka Nes-listamišstöš sem er alžjóšleg listamišstöš žar sem listamönnum er gefinn kostur į vinnuašstöšu og hśsnęši um tķma. Žegar ég leit žar inn voru fjórir listamenn aš störfum, žrķr erlendir og einn ķslenskur.“

Mér var hvarvetna vel tekiš. Ég var leidd um fyrirtęki og stofnanir, kynnt fyrir fólki og frędd um hvašeina sem laut aš atvinnulķfi stašanna, sögu, menningu og stašhįttum. 

Er ég nś margs vķsari og žakklįt öllum žeim sem ašstošušu mig og upplżstu.

 

 


Hver į aš njóta vafans - starfsmašurinn eša barniš?

skólabarn Žegar grunur leikur į aš barn hafi žrisvar sinnum veriš slegiš af starfsmanni į leikskóla og rannsaka žarf mįliš - hver į žį aš njóta vafans? Starfsmašurinn eša barniš?

Ķ mķnum huga er enginn vafi į žvķ - meš fullri viršingu fyrir réttindum starfsmannsins - aš barniš į aš njóta vafans. Žaš er ekki nóg aš bjóša foreldrunum aš flytja barniš śr sķnu daglega umhverfi į annan leikskóla. Barniš į rétt į žvķ aš vera į sķnum leikskóla, og lķši žvķ vel aš öšru leyti, er įstęšulaust aš flytja žaš annaš. Barniš į rétt į öruggu umhverfi.

Žess eru dęmi śr öšrum starfsgreinum aš starfsfólki er vķsaš tķmabundiš śr starfi mešan rannsókn į meintum brotum žess stendur yfir. Žaš fer aš vķsu eftir alvarleika mįlsins. En starfsmenn leikskóla verša lķka aš fį tvķmęlalaus skilaboš um aš žaš er óįsęttanlegt aš slį til barna. Ekkert foreldri į aš sętta sig viš slķka mešferš į barni sķnu.


mbl.is Sló barn utan undir
Tilkynna um óvišeigandi tengingu viš frétt

Óréttlętiš gagnvart landsbyggšinni

KubburOddurJonsson Ég finn sįrt til žess - žar sem ég hef bśiš į landsbyggšinni undanfarin įtta įr - hversu mjög hefur hallaš į hlut noršvestursvęšisins žar sem hagvöxtur hefur veriš neikvęšur og žungt fyrir fęti ķ svo mörgum skilningi.

Eins og öšrum ķbśum svęšisins rennur mér til rifja sį ašstöšumunur sem er į milli žeirra sem bśa į sušvesturhorninu og hinna sem bśa śti į landi.

Rįšherraręšiš ķ okkar litla landi hefur ekki ašeins grafiš undan sjįlfstęši Alžingis. Völd og mišstżring rįšuneyta hafa lķka grafiš undan sjįlfręši og sjįlfsįkvöršunarrétti sveitarfélaganna. Žaš er žvķ ekki nóg meš aš gjį hafi myndast milli žings og žjóšar - gjįin er lķka djśp milli höfušborgar og landsbyggšar.

Mešal žess sem hefur hamlaš vexti og višgangi byggšanna į Vestfjöršum eru samgöngurnar. Žar žarf aš gera stórįtak. Žį er ég ekki bara aš tala um vegina, sem eru fjarri žvķ aš vera višunandi. Ég er lķka aš tala um flugvelli og hafnarašstöšu sem atvinnulķfiš žarf svo mjög į aš halda vegna ašfanga og vöruflutninga.

Hįhrašatengingar og önnur fjarskipti žarf lķka aš stórbęta svo ķbśar svęšisins geti vandręšalaust nżtt sér tękni og fjölbreytta menntunarkosti. Aš ég tali nś ekki um raforkuflutninga sem vitanlega eru grunnforsenda allrar žjónustu.

Žetta sem nś er nefnt eru sjįlfsagšir hlutir ķ nįnast öllum byggšum landsins - nokkuš sem ekkert samfélag getur veriš įn.

Fari svo aš Samfylkingin verši leišandi afl ķ nęstu rķkisstjórn mun žaš verša hlutskipti flokksins  aš koma aš endurreisn samfélagsins į grundvelli jafnašarstefnunnar. Gleymum žvķ ekki aš jafnrétti snżst ekki bara um ašstöšumun einstaklinga heldur lķka landshluta og svęša. Eins og mįlum er hįttaš njóta ķbśar Vestfjarša ekki jafnréttis į viš ķbśa annarra landshluta.

 


Skömm og sómi ... ķ sama fréttatķma!

 Ég er heilshugar fegin (jį, og stolt af žvķ) aš Ingibjörg Sólrśn skuli nś hafa tekiš af skariš og fordęmt innrįs Ķsraelshers į varnarlausa borgara į Gaza. Žess meira undrandi (jį, og hneyksluš) er ég į žvķ aš menntamįlarįšherra skyldi ķ śtvarpsfréttum ķ morgun tjį sig um įstandiš į Gaza eins og hśn vęri žess umkomin aš tala um utanrķkismįl fyrir hönd rķkisstjórnarinnar.

Hvaš gekk Žorgerši Katrķnu til? Er hśn aš storka utanrķkisrįšherra? Er hśn aš storka stjórnarsamstarfinu? Žaš var nś ekki eins og menntamįlarįšherrann hefši mikiš eša viturlegt um mįliš aš segja - žaš sem hśn sagši var bara hugsunarlaus upptugga af ummęlum Bush frį ķ gęr. Žarna finnst mér Žorgeršur Katrķn hafa gengiš of langt - hśn varš sér einfaldlega til skammar.

Hvenęr hefši žaš gerst aš utanrķkisrįšherra fęri ķ śtvarpsvištal til žess aš svara fyrir pólitķska afstöšu rķkisstjórnarinnar ķ menntamįlum? Žaš er oršiš žreytandi aš sjį žennan tiltekna rįšherra hlaupa til hvenęr sem fęri gefst ķ vištöl. Nś sķšast vegna žess aš žaš nįšist ekki strax ķ forsętisrįšherrann og utanrķkisrįšherrann - til žess aš segja svo ... eiginlega ekki neitt af viti.

Žeir vita žaš žį hinir rįšherrarnir ķ rķkisstjórninni - nęst žegar ekki nęst samband viš menntamįlarįšherrann ķ eina eša tvęr klukkustundir - aš žį er žeirra tękifęri til žess aš tala um menntamįl ķ śtvarpiš. Sérstaklega ef žeir vilja tjį skošanir sem eru į skjön viš afstöšu fagrįšherrans.

Er hęgt aš vinna meš fólki sem hagar sér svona?


mbl.is Fordęmir innrįs į Gasa
Tilkynna um óvišeigandi tengingu viš frétt

Ķ dag tók lķtil stślka til mįls ...

Ķ dag tók lķtil stślka til mįls og mannfjöldinn klappaši henni lof ķ lófa. Hśn var vel mįli farin og falleg lķtil stślka - kannski veršur hśn stjórnmįlamašur einn daginn. En žessi litla stślka meš fallega nafniš er afar reiš og įhyggjufull. Hśn hefur meiningar um frammistöšu stjórnmįlamanna, višveru žeirra ķ vinnunni, įbyrgš žeirra į kreppunni og margt fleira.

Žaš tók į mig aš sjį žetta reiša barn tala į fjöldasamkomu fyrir fulloršna. 

Nś spyr ég mig hvort ég hefši viljaš sjį mitt eigiš barn ķ žessum sporum - įtta įra gamalt. Hjarta mitt svarar žvķ neitandi. Höfušiš sömuleišis. Svar höfušsins į ég aušveldara meš aš rökstyšja, žaš er einfaldlega žetta: Allir sem starfa meš börnum og fyrir žau hafa lögbundna skyldu til aš sżna žeim "viršingu og umhyggju" og taka ęvinlega miš af hag žeirra og žörfum ķ hvķvetna. Žaš į ekki aš leggja meira į barn en aldur žess og žroski leyfir.

Žegar įtta įra gamalt barn er sett fyrir framan mikinn  mannfjölda sem fagnar reišioršum žess meš klappi og fagnašarlįtum - žį mį kannski segja aš veriš sé aš sżna sjónarmišum žess viršingu. En hvaš meš žroska barnsins og tilfinningar? Hefur įtta įra gamalt barn gott af žvķ aš vera virkur žįttakandi į mótmęlafundi sem haldinn er vegna bįgra efnahagsašstęšna og kreppu?

Dimmblį litla upplżsti aš pabbi hennar hefši hjįlpaš henni meš ręšuna. Žaš žżšir aš hann  hefur rętt mįliš viš hana - enda mįtti heyra į mįli hennar skošanir og višhorf sem barn finnur ekki upp hjį sjįlfu sér heldur meštekur frį öšrum. Dimmblį litla er uppfull af erfišum, neikvęšum tilfinningum vegna stöšunnar ķ samfélaginu.  Įtta įra gamalt barn ķ žeirri stöšu hefur augljóslega ekki veriš verndaš fyrir reiši og įhyggjum į žeim erfišu tķmum sem nś fara ķ hönd.

Žvķ mišur.

Woundering

PS: Ég sé aš ég er ekki ein um žessa skošun - bendi ykkur į aš lesa lķka bloggfęrslur Jennżjar Önnu og Žorleifs Įgśstssonar

 


Skammarleg frammistaša LĶN

sine Lįnasjóšur ķslenskra nįmsmanna į skömm skiliš fyrir slęlega frammistöšu gagnvart nįmsmönnum erlendis. Į annaš hundraš nįmsmenn hafa nś bešiš ķ tvo mįnuši eftir afgreišslu svokallašra neyšarlįna sem menntamįlanefnd Alžingis og menntamįlarįšuneytiš lofušu nįmsmönnum fyrr ķ haust. Menntamįlarįšherrann sló sér meira aš segja upp į žessu og mašur trśši žvķ eitt andartak aš einhver alvara eša umhyggja lęgi žar aš baki. Sķšan hafa sjö - jį hvorki meira né minna en sjö nįmsmenn af 130 umsękjendum - fengiš jįkvętt svar um neyšarlįn. Sjóšurinn tślkar umsóknirnar eins žröngt og hugsast getur og finnur žeim allt til forįttu. Į mešan mega nįmsmenn ķ neyš bara bķša rólegir.

Unga konan sem ekki gat talaš ógrįtandi viš fréttamann Kastljóssins ķ kvöld žegar hśn var bešin aš lżsa ašstęšum sķnum - hśn er ein žeirra sem nś į aš bķša róleg ef marka mį žį sem bera įbyrgš į aflgreišsluhrašanum hjį LĶN. Jį, engan ęsing hérna! Žetta veršur alltsaman athugaš ķ rólegheitunum.

Žetta nęr aušvitaš engri įtt. Angry

Og žaš var vęgast sagt vandręšalegt aš hlusta į Sigurš Kįra - formann menntamįlanefndar Alžingis - reyna aš męla žessu bót ķ Kastljósi kvöldsins. Hann talaši eins og žaš hefši veriš menntamįlanefndin (eša rįšuneytiš) sem įtti frumkvęši aš žvķ aš athuga meš stöšu nįmsmanna erlendis. Ég man žó ekki betur en žaš hafi veriš nįmsmannasamtökin sjįlf (SĶNE) sem vöktu athygli rįšamanna į bįgu įstandi nįmsmanna  ķ śtlöndum. Žaš voru nįmsmenn sjįlfir sem settu fram beinharšar tillögur aš lausn vandans til žess aš flżta fyrir henni. Raunar brugšust bęši menntamįlanefnd og -rįšuneyti skjótt viš - en žaš sama veršur ekki sagt um stjórn LĶN.

Žaš hlżtur eitthvaš mikiš aš vera athugavert žegar einungis sjö af um 130 umsóknum um neyšarlįn hafa veriš afgreiddar į tveimur mįnušum. Žaš er ekki ešlilegt aš virša umsękjendum allt til vansa og vammar žegar meta skal žörf žeirra fyrir neyšarašstoš.

Nógu erfitt er fyrir nįmsmenn aš fį ašeins eina śtborgun į önn, eftir aš önninni er lokiš, og žurfa aš fjįrmagna framfęrslu sķna meš bankalįnum mešan bešiš er eftir nįmslįninu. Og žegar žaš er fengiš, dugir žaš rétt til aš gera upp viš bankann vegna annarinnar sem lišin er - og svo žarf aš taka nżtt bankalįn til aš fjįrmagna önnina sem er framundan.

Žaš segir sig sjįlft aš žetta sišlausa fyrirkomulag žjónar ekki nįmsmönnum - žaš žjónar fyrst og fremst bönkunum sem žar meš geta mjólkaš lįnakostnašinn önn eftir önn eftir önn - įrum saman.

Bandit

Ef einhver dugur er ķ menntamįlanefnd Alžingis og menntamįlarįšherra žį veršur nśna stokkaš upp ķ stjórn LĶN og stjórn og starfsliši sjóšsins gerš grein fyrir žvķ hver sé raunverulegur vilji rįšmanna ķ žessu mįli.


Samvinna eša samkeppni - gęši eša magn!

pallsk Ķ kvöld hlustaši ég į Pįl Skślason heimspeking og fyrrum Hįskólarektor ķ samtali viš Evu Marķu (hér). Honum męltist vel aš venju og ósjįlfrįtt varš mér hugsaš til žess tķma žegar ég sat hjį honum ķ heimspekinni ķ den. Žaš voru skemmtilegir tķmar, miklar samręšur og pęlingar, og eiginlega mį segja aš žar hafi ég hlotiš mķna gagnlegustu menntun.

Heimspekin kennir manni nefnilega aš hugsa - hśn krefur mann um įkvešna hugsunarašferš sem hefur svo sįrlega vantaš undanfarna įratugi. Žaš er hin gagnrżna hugsun ķ bestu merkingu oršsins gagn-rżni.

Mér žótti vęnt um aš heyra žennan fyrrverandi lęriföšur minn tala um gildi samvinnu og samhjįlpar. Žessi gildi hafa gleymst į mešan skefjalaus samkeppni hefur veriš nįnast bošorš mešal žeirra sem fjallaš hafa um landsins gagn og naušsynjar hin sķšari įr. Lķtil žjóš žarf į žvķ aš halda aš sżna samheldni og samvinnu - menn verša aš kunna aš deila meš sér, eiga eitthvaš saman. Žetta er eitt žaš fyrsta sem börn žurfa aš lęra, eigi žau aš geta veriš meš öšrum börnum. Samvinnuhugsunin hefur hins vegar įtt mjög undir högg aš sękja hin sķšari įr - og žaš er skaši.

Samkeppni og önnur markašslögmįl geta aušvitaš įtt rétt į sér - eins og Pįll benti į - en žaš mį ekki yfirfęra žau į öll sviš mannlegra samskipta. Samkeppni getur ķ vissum tilvikum komiš nišur į mannśš og gęšum žar sem žörf er annarra sjónarmiša en markašarins. Hśn getur til dęmis oršiš til ills ķ skólastarfi, innan heilbrigšiskerfisins eša ķ velferšaržjónustunni. Og žó svo aš žetta viršist sjįlfsagšir hlutir, žį žarf stöšugt aš minna į žį - žaš sżnir reynslan.

Lķtum til dęmis į endurskipulagningu sjśkrahśsanna į höfušborgarsvęšinu. Hefur hśn ekki einmitt tekiš miš af hagręšingu, samruna, stękkun og samlegšarįhrifum lķkt og gert er viš framleišslufyrirtęki? Mér hefur sżnst žaš - žegar nęr hefši veriš aš taka miš af žvķ aš starfsemi sjśkrahśsanna er ķ ešli sķnu heilbrigšisžjónusta. Og žaš gilda önnur lögmįl um žjónustu en framleišslu

Ķ framhaldsskólakerfinu hafa fjįrframlög til skólanna mišast viš fjölda žeirra nemenda sem žreyta próf um leiš og įhersla hefur veriš lögš į aš stytta nįmstķma žeirra til stśdentsprófs. Fyrir vikiš hafa skólar keppst um aš fį til sķn sem flesta nemendur og śtskrifa žį į sem skemmstum tķma. Slķk framleišsluhugsun getur įtt fullan rétt į sér ķ kjśklingabśi, en hśn į ekki rétt į sér žar sem veriš er aš mennta ungt fólk og bśa žaš undir lķfiš. 

Jį, žaš vöknušu żmsar hugleišingar viš aš hlusta į tal žeirra Pįls Skślasonar og Evu Marķu ķ kvöld. Hafi žau bestu žakkir fyrir žennan góša vištalsžįtt.

 FootinMouth

PS: Ummęli Pįls um landrįš af gįleysi eru lķklega gagnoršasta lżsingin į žvķ sem geršist į Mikjįlsmessu žann 29. september sķšastlišinn. 


Nęsta sķša »

Innskrįning

Ath. Vinsamlegast kveikiš į Javascript til aš hefja innskrįningu.

Hafšu samband